کراتین مو چیست؟ فواید، عوارض و مراقبت بعد از کراتین
کراتین مو یکی از روشهای محبوب برای کاهش وزی و ایجاد ظاهر صافتر و براقتر در موهاست. در این روش، یک محصول مخصوص روی مو قرار میگیرد و سپس با استفاده از حرارت، بهویژه سشوار و اتوی مو، فرایند صاف و نرم شدن مو انجام میشود.
کراتین مو چیست؟
نکته مهم این است که چیزی که در سالنها با عنوان «کراتین مو» شناخته میشود، الزاماً به معنی اضافه کردن ساده پروتئین کراتین به مو نیست. بسیاری از محصولات صافی و اسموتینگ، ترکیبات شیمیایی مختلفی دارند و عملکرد و میزان صافی آنها با یکدیگر متفاوت است.
سازمان غذا و داروی آمریکا (FDA) هشدار داده است که برخی محصولات صافکننده و نرمکننده مو هنگام حرارت دادن میتوانند فرمالدهید آزاد کنند؛ بنابراین انتخاب محصول و سالن مناسب اهمیت زیادی دارد.
کراتین مو چه کاری برای مو انجام میدهد؟
هدف اصلی کراتین و درمانهای مشابه آن معمولاً ایجاد موهایی صافتر، نرمتر، براقتر و کموزتر است. افرادی که موهایشان بهدلیل فر بودن، رطوبت هوا، آسیب حرارتی یا رنگ و دکلره وز میشود، ممکن است به چنین درمانهایی علاقه داشته باشند.
از طرف دیگر، نباید انتظار داشت کراتین یک درمان دائمی برای آسیب مو باشد. ظاهر مو ممکن است بعد از انجام این فرایند بهتر شود، اما این موضوع لزوماً به معنی بازسازی کامل ساختار آسیبدیده مو نیست. آکادمی پوست آمریکا نیز تأکید میکند که برخی روشهای شیمیایی و حرارتی میتوانند مو را خشک، شکننده و آسیبپذیر کنند و مراقبت صحیح از مو اهمیت زیادی دارد.
فواید کراتین مو چیست؟
کراتین مو در صورت انجام صحیح میتواند مزایایی برای ظاهر و حالتدهی مو داشته باشد.
۱. کاهش وز مو
یکی از اصلیترین دلایل مراجعه افراد برای کراتین، کاهش وز و پف مو است. بعد از درمان، مو معمولاً مرتبتر و کنترلپذیرتر به نظر میرسد.
۲. صافتر شدن مو
بسته به نوع محصول و جنس مو، کراتین میتواند میزان فر و موج مو را کاهش دهد و ظاهر صافتری ایجاد کند.
۳. راحتتر شدن حالت دادن مو
وقتی وز و گره مو کمتر شود، سشوار کشیدن و شانه کردن نیز میتواند سادهتر شود.
۴. افزایش ظاهر براق مو
برخی افراد بعد از کراتین متوجه میشوند موهایشان براقتر و یکدستتر به نظر میرسد.
۵. کاهش زمان حالتدهی
اگر مو قبل از کراتین بسیار وز یا فر باشد، ممکن است بعد از درمان برای رسیدن به ظاهر موردنظر، زمان کمتری برای سشوار یا حالتدهی نیاز باشد.
آیا کراتین مو باعث احیای مو میشود؟
یکی از رایجترین تبلیغات درباره کراتین، عبارت «احیای کامل مو» است؛ اما باید بین ظاهر بهتر مو و درمان واقعی آسیب مو تفاوت قائل شد. موهای آسیبدیده ممکن است بعد از استفاده از محصولات نرمکننده و صافکننده، صافتر، براقتر و سالمتر به نظر برسند؛ اما این موضوع به معنای بازسازی کامل ساقه مو نیست.
اگر مو بسیار خشک، شکننده یا دچار ریزش شده باشد، بهتر است ابتدا علت مشکل مشخص شود. آکادمی پوست آمریکا برای موهای آسیبپذیر، استفاده از شامپوی ملایم، نرمکننده مرطوبکننده و کاهش حرارت و درمانهای شیمیایی را توصیه میکند.
عوارض کراتین مو چیست؟
مهمترین نکته درباره کراتین این است که همه محصولات کراتین ترکیب یکسانی ندارند. بنابراین نمیتوان گفت همه انواع کراتین دقیقاً یک میزان خطر دارند. یکی از نگرانیهای اصلی، وجود یا آزاد شدن فرمالدهید در برخی محصولات صافکننده است.
طبق اطلاعات FDA، زمانی که محصول حاوی فرمالدهید یا برخی ترکیبات مرتبط با آن حرارت داده شود، ممکن است گاز فرمالدهید وارد هوای محیط شود. تماس یا استنشاق آن میتواند باعث تحریک چشم، بینی و گلو، سرفه، خسخس، سردرد، تهوع یا تحریک پوست شود.
عوارض احتمالی دیگر
بسته به نوع محصول، شرایط مو و نحوه انجام کار، ممکن است مواردی مانند:
خشکی مو
شکنندگی ساقه مو
تحریک پوست سر
حساسیت پوستی
آسیب ناشی از حرارت
افزایش شکنندگی موهای بسیار ضعیف
تحریک چشم و دستگاه تنفسی در اثر بخارات بعضی محصولات رخ دهد. به همین دلیل بهتر است کراتین روی موهای بسیار آسیبدیده بدون بررسی وضعیت مو انجام نشود.
آیا کراتین باعث ریزش مو میشود؟
نمیتوان گفت هر نوع کراتین مستقیماً باعث ریزش مو میشود. اما آسیب شیمیایی یا حرارتی به مو و پوست سر میتواند شرایط مو را بدتر کند. همچنین گاهی چیزی که فرد بهعنوان «ریزش مو بعد از کراتین» میبیند، در واقع شکستگی ساقه مو است. تفاوت این دو موضوع مهم است.
اگر بعد از کراتین، ریزش مو به شکل واضح افزایش پیدا کرد، پوست سر دچار سوزش یا التهاب شد یا موها بهشدت شکننده شدند، بهتر است استفاده از محصول متوقف شود و برای بررسی علت با متخصص پوست مشورت شود. FDA نیز در صورت بروز واکنش نامطلوب، توقف استفاده و مراجعه به پزشک را توصیه میکند.
آیا کراتین برای موهای فر مناسب است؟
بله، افراد دارای موهای فر یا موجدار ممکن است از کراتین برای کاهش وز و کنترل بهتر مو استفاده کنند. اما نتیجه به عوامل مختلفی بستگی دارد:
میزان فر بودن مو
ضخامت ساقه مو
میزان آسیب
رنگ یا دکلره بودن مو
نوع محصول
میزان حرارتی که در فرایند استفاده میشود همچنین باید توجه داشت که «کراتین» همیشه به معنای صاف شدن کامل مو نیست. برخی محصولات بیشتر روی کاهش وز و نرم شدن مو تمرکز دارند، در حالی که بعضی دیگر صافی بیشتری ایجاد میکنند.
کراتین برای موهای رنگشده و دکلره مناسب است؟
موهای رنگشده یا دکلرهشده معمولاً حساستر هستند و ممکن است تحمل کمتری در برابر حرارت و مواد شیمیایی داشته باشند. آکادمی پوست آمریکا اشاره میکند که رنگ کردن، فر کردن و سایر فرایندهای شیمیایی میتوانند مو را خشک و شکننده کنند و استفاده مکرر از حرارت نیز آسیب را بیشتر کند.
به همین دلیل اگر مو دکلره و بسیار ضعیف شده است، بهتر است قبل از انجام کراتین، وضعیت ساقه مو توسط فرد متخصص بررسی شود.
ماندگاری کراتین مو چقدر است؟
ماندگاری کراتین یک عدد ثابت برای همه افراد نیست. نوع محصول، تعداد دفعات شستوشوی مو، جنس مو، میزان استفاده از حرارت، روش مراقبت و حتی شرایط محیطی میتواند روی مدت ماندگاری اثر بگذارد.
به همین دلیل بهتر است به جای وعدههایی مثل «ماندگاری قطعی چند ماهه»، از آرایشگر درباره محصول دقیق، دستورالعمل سازنده و نتیجه مورد انتظار برای جنس موی خودتان سؤال کنید.
مراقبت بعد از کراتین مو
مراقبت درست میتواند به حفظ ظاهر مو و جلوگیری از آسیب بیشتر کمک کند.
استفاده از محصولات مناسب
بهتر است شامپو و نرمکنندهای انتخاب شود که با وضعیت مو و محصول استفادهشده سازگار باشد. اگر آرایشگر محصول مشخصی را پیشنهاد میکند، بهتر است دلیل آن را نیز بپرسید.
کاهش حرارت
استفاده مداوم از اتوی مو و حرارت بالا میتواند به ساقه مو آسیب بزند. متخصصان پوست نیز کاهش استفاده از ابزارهای حرارتی و استفاده از پایینترین دمای مؤثر را توصیه میکنند.
استفاده از نرمکننده
نرمکننده میتواند به کاهش گره، وز و شکستگی مو کمک کند. برای موهای خشک یا تحت درمان شیمیایی، محصولات leave-in نیز ممکن است به نرمتر و قابلکنترلتر شدن مو کمک کنند.
مو را بیش از حد تحت فشار قرار ندهید
بستن دائمی مو به شکل خیلی محکم یا استفاده مکرر از مدلهایی که به ریشه فشار وارد میکنند نیز میتواند به مو آسیب بزند.
آیا کراتین مو در خانه انجام دهیم؟
برای محصولات صافکنندهای که نیاز به مواد شیمیایی و حرارت دارند، انجام کار در خانه میتواند ریسک بیشتری داشته باشد. FDA توصیه میکند محصولات صافکننده و نرمکننده مو در منزل بهصورت خودسرانه استفاده نشوند و در صورت انتخاب چنین خدماتی، کار توسط متخصص آموزشدیده در محیط مناسب و دارای تهویه انجام شود.
بهخصوص اگر محصول هنگام حرارت دادن بخارات تحریککننده ایجاد کند، تهویه مناسب اهمیت زیادی دارد.
هنگام انتخاب مواد کراتین به چه نکاتی توجه کنیم؟
قبل از انجام کراتین، فقط به تبلیغاتی مانند «صافی ۱۰۰ درصد» یا «احیای فوقالعاده» توجه نکنید.
بهتر است این موارد را بررسی کنید:
نام دقیق محصول را بپرسید.
ترکیبات روی بستهبندی را بررسی کنید.
اگر محصول حاوی formaldehyde، formalin یا methylene glycol است، از خطرات آن آگاه باشید.
از سالن درباره برگه ایمنی محصول یا Safety Data Sheet (SDS) سؤال کنید.
مطمئن شوید سالن تهویه مناسبی دارد.
اگر پوست سر حساس یا موهای بسیار آسیبدیده دارید، قبل از انجام کار با متخصص مشورت کنید.
اگر هنگام انجام کار دچار سوزش شدید چشم، گلو، سرفه یا تنگی نفس شدید، موضوع را جدی بگیرید.
نکته مهم این است که عبارت «بدون فرمالدهید» روی بستهبندی همیشه بهتنهایی تضمین کافی برای بیخطر بودن محصول نیست؛ OSHA گزارش کرده که در برخی موارد محصولاتی با چنین ادعایی نیز میتوانند در فرایند استفاده، فرد را در معرض فرمالدهید قرار دهند.
کراتین مو برای چه کسانی مناسب نیست؟
نمیتوان یک فهرست قطعی از افراد «ممنوع» ارائه کرد، چون نوع محصول و شرایط فرد اهمیت دارد. اما اگر مو بسیار شکننده یا آسیبدیده است، یا فرد سابقه حساسیت و تحریک شدید پوست سر و دستگاه تنفسی دارد، بهتر است قبل از انجام کراتین وضعیت او بررسی شود.
همچنین اگر بعد از استفاده از یک محصول قبلی دچار سوزش، قرمزی، خارش شدید، زخم، ریزش قابل توجه یا مشکلات تنفسی شدهاید، نباید بدون بررسی دوباره همان محصول یا محصول مشابه را استفاده کنید.
کراتین مو بهتر است یا صافی طبیعی؟
پاسخ به این سؤال به هدف شما بستگی دارد. اگر هدف اصلی کاهش وز و راحتتر شدن حالتدهی است، کراتین و درمانهای اسموتینگ ممکن است یکی از گزینهها باشند. اما اگر موها از قبل خشک و شکننده هستند، گاهی بهتر است ابتدا روی مراقبت، کاهش حرارت، نرمکننده و جلوگیری از آسیب بیشتر تمرکز شود.
آکادمی پوست آمریکا نیز تأکید میکند که روشهای حالتدهی و درمانهای شیمیایی میتوانند باعث شکنندگی مو شوند و انتخاب روش باید با توجه به وضعیت مو انجام شود.
جمعبندی
کراتین مو یکی از روشهای محبوب برای کاهش وز، نرمتر شدن و صافتر به نظر رسیدن موهاست، اما نتیجه و میزان ماندگاری آن به نوع محصول و شرایط مو بستگی دارد. در کنار مزایای ظاهری، نباید از احتمال آسیب ناشی از مواد شیمیایی و حرارت غافل شد. مهمترین مسئله، انتخاب محصول معتبر، بررسی ترکیبات، انجام کار توسط فرد آموزشدیده و وجود تهویه مناسب در سالن است.
بهویژه درباره محصولات صافکننده، وجود یا آزاد شدن فرمالدهید موضوعی است که منابع رسمی مانند FDA و OSHA درباره آن هشدار دادهاند. بنابراین اگر تصمیم به کراتین دارید، بهتر است قبل از انجام آن درباره نام محصول، ترکیبات، روش استفاده، میزان حرارت و مراقبتهای بعد از کار اطلاعات کافی بگیرید و صرفاً بر اساس تبلیغات سالن تصمیم نگیرید.
